Aile Hukuku · Bilgilendirme
Gaziantep Boşanma Avukatı
Avukat İmren Taşkın Şahin, Gaziantep Şehitkamil'deki bürosundan anlaşmalı ve çekişmeli boşanma davaları, nafaka, velayet ve mal rejimi tasfiyesi konularında danışmanlık ve dava takip hizmeti vermektedir. Bu sayfa süreç hakkında genel bilgilendirme amaçlıdır.
Boşanma Davası Nedir?
Boşanma, geçerli bir evlilik birliğinin Türk Medeni Kanunu'nda (TMK) sayılan sebeplerden birine dayanılarak hâkim kararıyla sona erdirilmesidir. Boşanma davası aile mahkemelerinde görülür; aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla yargılama yapar. Gaziantep'te aile mahkemeleri faaliyet gösterdiği için davalar bu mahkemelerde açılır.
Yasada düzenlenen boşanma sebepleri özel ve genel olmak üzere ikiye ayrılır. Özel boşanma sebepleri: zina (TMK m. 161), hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış (TMK m. 162), suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme (TMK m. 163), terk (TMK m. 164) ve akıl hastalığı (TMK m. 165). Genel boşanma sebebi ise evlilik birliğinin temelinden sarsılması (TMK m. 166) olarak düzenlenmiştir.
Anlaşmalı Boşanma
Anlaşmalı boşanma, TMK m. 166/3'te düzenlenmiştir. Şartları şunlardır:
- Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalıdır.
- Eşler birlikte mahkemeye başvurmalı veya bir eşin açtığı davayı diğer eş kabul etmelidir.
- Boşanmanın mali sonuçları (nafaka, tazminat) ve varsa müşterek çocukların velayeti, görüşme günleri ile iştirak nafakası konularında eşler anlaşmış olmalıdır.
- Hâkim tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbest oluştuğuna kanaat getirmeli ve protokolü uygun bulmalıdır.
Anlaşmalı boşanmada hazırlanacak protokol; boşanma iradesi, nafaka düzenlemesi, mal paylaşımı, çocuğun velayeti, kişisel ilişki tesisi gibi tüm konuları kapsamalıdır. Protokolde eksiklik veya çelişki olması halinde hâkim değişiklik yapılmasını isteyebilir.
Çekişmeli Boşanma
Eşlerin boşanma veya boşanmanın mali sonuçları konularında uzlaşamadığı dava türüdür. Genel sebebe (evlilik birliğinin temelden sarsılması) veya özel sebeplere dayanılarak açılabilir.
Çekişmeli boşanma süreci genel olarak şu aşamalardan oluşur:
- Dava Dilekçesinin Hazırlanması: Vakıaların, hukuki sebeplerin, delillerin ve taleplerin (boşanma, nafaka, velayet, tazminat, ziynet eşyası iadesi) açıklanması.
- Cevap, Replik, Düplik: Davalı tarafın cevap dilekçesi, sonrasında karşılıklı dilekçe alışverişi.
- Tahkikat ve Tanık Dinlenmesi: Tarafların ve tanıkların dinlenmesi, varsa bilirkişi incelemesi.
- Karar Aşaması: Hâkimin delilleri değerlendirmesi ve hüküm kurması.
- Kanun Yolları: İstinaf (bölge adliye mahkemesi) ve şartları varsa temyiz (Yargıtay) süreçleri.
Bilgi: Çekişmeli boşanmada delil göstermek ve tanık dinletmek esastır. Yasaya aykırı yöntemlerle elde edilen ses kaydı, mesaj görüntüsü gibi delillerin kullanımı sınırlıdır; bu konuda avukatla görüşmek önemlidir.
Nafaka Türleri
Tedbir Nafakası (TMK m. 169)
Boşanma davası süresince, eşlerin ve müşterek çocukların geçimini sağlamak için hâkimin re'sen veya talep üzerine hükmettiği geçici nafakadır. Dava süresince devam eder; karar kesinleştiğinde sona erer.
Yoksulluk Nafakası (TMK m. 175)
Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek tarafın, kusuru daha ağır olmamak şartıyla diğer eşten talep edebileceği nafakadır. Süresizdir; yoksulluğun kalkması, alanın yeniden evlenmesi veya ölüm gibi hallerde sona erer.
İştirak Nafakası (TMK m. 182)
Boşanma sonrası velayet kendisinde olmayan ebeveynin, çocuğun bakım, eğitim ve sağlık masraflarına katılmak üzere ödediği nafakadır. Çocuğun yaşı, ihtiyaçları ve ödeyecek tarafın mali gücü dikkate alınır.
Velayet
Velayet; küçük çocuğun bakım, eğitim, mal yönetimi ve hukuken temsili konusundaki hak ve yükümlülüktür. Boşanma sonrası velayetin kime verileceği, çocuğun üstün yararı ilkesine göre belirlenir. Hâkim değerlendirmesinde şu unsurları dikkate alır:
- Çocuğun yaşı (özellikle anne bakımına muhtaç dönemler)
- Ebeveynlerin sağlık, ekonomik ve psikolojik durumu
- Çocukla mevcut bağ ve yaşam koşulları
- İdrak çağındaki çocuğun görüşü
- Sosyal inceleme raporu (uzman görüşü)
Yargıtay kararlarıyla son yıllarda ortak velayet uygulamasının önü açılmıştır. Tarafların bu yönde anlaşması ve çocuğun yararına uygun olması halinde ortak velayete hükmedilebilmektedir.
Mal Rejimi Tasfiyesi
Türk hukukunda yasal mal rejimi edinilmiş mallara katılma rejimidir (TMK m. 218 vd.). 1 Ocak 2002 tarihinden sonra evlenenler için, sözleşmeyle başka bir rejim seçilmedikçe bu rejim uygulanır.
Mal rejimi tasfiyesinde temel kavramlar:
- Kişisel Mal: Evlilikten önce edinilen, miras yoluyla kazanılan veya manevi tazminat olarak alınan mallar.
- Edinilmiş Mal: Evlilik birliği içinde karşılığı verilerek edinilen mallar (maaş, kira geliri vs.).
- Katılma Alacağı: Edinilmiş malların yarısı üzerinde diğer eşin para alacağı.
- Değer Artış Payı: Bir eşin diğerinin malına yaptığı katkıdan doğan alacak.
Mal rejimi tasfiyesi davası genellikle boşanma davasıyla birlikte ya da boşanma kesinleştikten sonra ayrı bir dava olarak açılır. Hesaplamada bilirkişi raporu ve mal varlığı incelemesi yapılır.
Sıkça Sorulan Sorular
Anlaşmalı boşanma için hangi şartlar gerekir?
Evliliğin en az bir yıl sürmesi, eşlerin boşanma ve mali sonuçları konusunda anlaşmış olması, mahkemeye birlikte başvurmak veya bir tarafın davayı diğerinin kabul etmesi gerekir. Hâkim eşleri bizzat dinler ve protokolü onaylar.
Çekişmeli boşanma davası ne kadar sürer?
Süre dosyanın yoğunluğuna, tanık sayısına, bilirkişi incelemesine ve mahkemenin iş yüküne göre değişir. Genel olarak ilk derece yargılaması birkaç ay ile birkaç yıl arasında sürebilir; kanun yolları (istinaf, temyiz) sürece eklenir.
Boşanma davasını hangi mahkemede açmalıyım?
Boşanma davası, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son altı aydır birlikte oturdukları yer aile mahkemesinde açılır (TMK m. 168). Gaziantep'te ikamet eden eşler için yetkili mahkeme Gaziantep Aile Mahkemesi olur.
Eşim başka şehirdeyse dava nerede açılır?
TMK m. 168 uyarınca davacının yerleşim yeri mahkemesinde de boşanma davası açılabilir. Yani Gaziantep'te yaşıyorsanız, eşiniz başka şehirde olsa bile burada dava açabilirsiniz.
Aldatma kanıtım var, ne yapmalıyım?
Zina (TMK m. 161) özel bir boşanma sebebidir. Ancak delillerin hukuka uygun şekilde elde edilmesi şarttır. Yasaya aykırı şekilde elde edilen kayıtlar (ör. izinsiz dinleme) hem davada kabul edilmez hem de ayrı bir suç oluşturabilir. En sağlıklı yol avukatla görüşerek delil stratejisini belirlemektir.
Velayeti almak için ne yapmalıyım?
Velayet, üstün yarar ilkesine göre verilir. Çocuğun yaşı, ihtiyaçları, ebeveynlerin durumu, çocukla bağı, sosyal çevre incelenir. Sosyal inceleme raporu önemli bir belgedir. Mahkemeye sunulacak deliller ve tanıklar konusunda avukatınızla strateji belirlemelisiniz.
Ziynet eşyaları (altın) nasıl talep edilir?
Düğünde takılan altınlar, kural olarak takılan kişiye aittir. Eşler arasında bu konuda uyuşmazlık çıkarsa, dava dilekçesinde ziynet eşyalarının iadesi veya bedeli talep edilir. Tanık ve düğün fotoğrafları gibi deliller önem taşır.
İlk görüşmede neler hazırlamalıyım?
Nüfus kayıt örneği, evlilik cüzdanı, varsa daha önceki dilekçeler/kararlar, mali belgeler (gelir belgeleri, tapu, banka hesap dökümleri), olayların yazılı özeti, varsa mesaj/fotoğraf gibi belgeler. İlk görüşmede süreç ve seçenekler değerlendirilir.
İlgili Diğer Hukuk Dalları
Boşanma Hukukunda Detaylı Sayfalar
Boşanma süreciniz hakkında bilgi mi istiyorsunuz?
Dosyanızın detayları konusunda görüşmek üzere randevu talep edebilirsiniz. Tüm görüşmeler avukatlık meslek sırrı kapsamındadır.
Randevu Talep EtBu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olaya uygulanması için avukata danışmanız önerilir. Vekâlet ilişkisi yazılı sözleşme ile kurulur.