Ticaret Hukuku · Bilgilendirme
Gaziantep Ticaret Avukatı
Avukat İmren Taşkın Şahin, Gaziantep'te şirket kuruluş ve sözleşmeleri, ticari uyuşmazlıklar, çek-senet işlemleri, haksız rekabet ve ticari alacak davaları konularında danışmanlık ve dava takip hizmeti vermektedir.
Ticaret Hukuku Nedir?
Ticaret hukuku, gerçek ve tüzel kişilerin ticari faaliyetlerini, ticari işletmeyi, ortaklıkları, kıymetli evrakı ve taşıma işlerini düzenleyen hukuk dalıdır. Temel kaynağı 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'dur. Ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerinde görülür; Gaziantep'te bu mahkemeler faaliyet göstermektedir.
Bazı ticari uyuşmazlıklarda arabuluculuk dava şartıdır (Türk Ticaret Kanunu m. 5/A). Ticari davalardan konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması zorunludur; bu şart yerine getirilmeden açılan dava usulden reddedilir.
Şirket Kuruluş ve Yönetimi
Yeni bir şirket kurarken seçilecek tür ve hazırlanacak sözleşme, ileride çıkabilecek uyuşmazlıkların önüne geçer.
Şirket Türleri
- Limited Şirket: Tek ortakla kurulabilir; ortak sayısı elliyi aşamaz (TTK m. 574). Esas sermaye kanunda öngörülen en az tutardan düşük olamaz; bu tutar 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 50.000 TL'ye yükseltilmiştir (TTK m. 580).
- Anonim Şirket: Halka açılma, yatırımcı çekme gibi olanaklar sunar.
- Kollektif ve Komandit: Daha çok küçük aile işletmeleri için.
Yönetim ve Genel Kurul
Genel kurul kararları, müdürlerin veya yönetim kurulunun görev dağılımı, kâr dağıtımı ve sermaye artırımı gibi konularda kanunda ve şirket sözleşmesinde öngörülen usule uyulmalıdır. Kanuna, esas sözleşmeye ve özellikle dürüstlük kuralına aykırı genel kurul kararlarının iptali, kanunda sayılan kişilerce (örneğin toplantıda karara olumsuz oy verip muhalefetini tutanağa geçirten pay sahibi) karar tarihinden itibaren üç ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinde açılacak davayla istenebilir (TTK m. 445, 446; limited şirketler için m. 622).
Çek ve Senet İşlemleri
Çek ve senet (bono) ticari hayatın temel ödeme araçlarıdır. Hukuki süreçler:
- Karşılıksız Çek: Çek, ibraz süresi içinde (Türkiye'de düzenlenip ödenecek çeklerde, düzenlendiği yerde ödenecekse on gün, başka bir yerde ödenecekse bir ay; süre çekte yazılı düzenleme tarihinin ertesi günü başlar) bankaya ibraz edilmeli ve ödenmediği protesto, bankanın çek üzerine yazacağı tarihli beyan veya takas odası beyanıyla belgelenmelidir (TTK m. 796, 808). Ardından kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatılabilir.
- Senet Takibi: Kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibi yapılabilir.
- İmza, Borca ve Yetki İtirazı: Kambiyo senedine dayalı takipte borçlu; imzanın kendisine ait olmadığını, borçlu olmadığını, borcun zamanaşımına uğradığını veya icra dairesinin yetkisiz olduğunu ödeme emrinde gösterilen beş günlük süre içinde icra mahkemesine dilekçeyle bildirmelidir (İİK m. 168, 169, 170). İmzanın haksız yere inkârı para cezası ve tazminat sonucunu doğurabilir.
- Menfi Tespit: Borçlunun, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığını ispat için açtığı dava (İİK m. 72). Ticari dava niteliğindeki ve konusu bir miktar para olan menfi tespit davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur (TTK m. 5/A).
Önemli: Kambiyo senetlerinde zamanaşımı süreleri kısadır ve kime karşı başvurulduğuna göre değişir. Bonoda düzenleyene karşı süre vadeden itibaren üç yıl; hamilin cirantalara karşı istemlerinde süresinde çekilen protesto tarihinden (senette gidersiz iade kaydı varsa vadeden) itibaren bir yıl; senedi ödeyen veya kendisine dava açılan cirantanın diğer cirantalara karşı istemlerinde ödeme ya da dava tarihinden itibaren altı aydır. Çekte hamilin başvurma hakları ibraz süresinin bitiminden itibaren, çek borçlularının birbirine karşı başvurma hakları ise ödeme ya da dava tarihinden itibaren üç yıldır (TTK m. 749, 778, 779, 814). Hak kaybı yaşamamak için süreleri erken değerlendirmek gerekir.
Ticari Sözleşmeler
Bayilik, distribütörlük, franchise, satım, kira, hizmet, danışmanlık ve gizlilik sözleşmeleri gibi pek çok ticari sözleşmenin hazırlanması ve incelenmesi danışmanlık konusudur. Sözleşmede dikkat edilmesi gereken hususlar:
- Tarafların ve edimlerin açık tanımı
- Ödeme koşulları ve gecikme faizi
- Cezai şart hükmü
- Fesih şartları ve süreleri
- Yetkili mahkeme ve tahkim şartı
- Gizlilik ve rekabet etmeme hükümleri
Haksız Rekabet
Türk Ticaret Kanunu'nun 54. ve devamı maddelerinde düzenlenen haksız rekabet hükümleri kapsamında, aldatıcı reklamlar, ticaret unvanına tecavüz, marka karışıklığı yaratma, çalışanları ayartma gibi eylemlere karşı tespit, men ve tazminat davaları açılabilir.
Ticari Alacak ve Tazminat Davaları
Ödenmeyen ticari alacaklar için icra takibi başlatılabilir; takibe itiraz edilirse itirazın iptali davası açılabilir, alacak genel hükümlere göre alacak davasıyla da istenebilir. Konusu bir miktar para olan bu ticari davalardan önce arabulucuya başvurulması zorunludur (TTK m. 5/A). Sözleşmeye aykırılıktan doğan zararlar için tazminat talep edilir. Ticari işlerde faiz oranı serbestçe belirlenebilir (TTK m. 8); sözleşmede belirlenmemişse 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun uygulanır (m. 1, 2).
Sıkça Sorulan Sorular
Çek karşılıksız çıktı, ne yapmalıyım?
Çeki ibraz süresi içinde bankaya ibraz edip karşılıksız olduğunu çek üzerine yazdırmanız önemlidir (TTK m. 796, 808). Ardından icra takibi başlatabilir, koşulları varsa cezai yönden de şikâyette bulunabilirsiniz. Süre ve usul kurallarına uymak hak kaybını önler.
Limited şirket kurmak ne kadar sürer?
Belgelerin eksiksiz hazırlanması durumunda Ticaret Sicil Müdürlüğü işlemleri birkaç gün içinde sonuçlanır. Sözleşme, vergi ve SGK kayıtları da dâhil edildiğinde süreç toplamda 1-2 hafta sürebilir.
Şirket ortakları arasında uyuşmazlık çıktı, çözüm nedir?
Önce şirket sözleşmesindeki uzlaşma/tahkim hükümleri uygulanır. Ortağın çıkarılması, ortaklıktan ayrılma, payların devri gibi konular Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenmiştir. Şirket fesih davası da bir seçenek olabilir.
Marka taklit ediliyor, ne yapabilirim?
Marka tescilliyse Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında tecavüzün tespiti, önlenmesi, durdurulması ile maddi ve manevi tazminat talepli davalar açılabilir; ihlalin durdurulması için ihtiyati tedbir de istenebilir (SMK m. 149, 159). Bu Kanun'daki marka koruması tescil yoluyla sağlanır (SMK m. 7). Tescilsiz işaretler için koşulları varsa haksız rekabet hükümlerine başvurulabilir (TTK m. 54 vd.); ayrıca marka başvurusundan önce tescilsiz bir marka veya ticarette kullanılan bir işaret üzerinde hak elde etmiş kişi, sonraki marka başvurusuna itiraz edebilir (SMK m. 6).
İlgili Diğer Hukuk Dalları
Bu konuda randevu talep edin
Formu doldurduğunuzda talebiniz, form hizmeti (Web3Forms) aracılığıyla büronun e-posta adresine iletilir. İlettiğiniz bilgiler, Avukatlık Kanunu'nun 36. maddesindeki sır saklama yükümlülüğü gözetilerek gizli tutulur.
Ticari dosyanız hakkında bilgi mi istiyorsunuz?
Dosyanızın detayları konusunda görüşmek üzere randevu talep edebilirsiniz.
Randevu Talep EtBu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olaya uygulanması için avukata danışmanız önerilir.